mayo 14, 2020
BY Edu Vilachá0
Comments
Covid-19 é o que impulsou a dixitalización. Aínda que de feito ás alancadas e tomando atallos que doutra maneira non fose posible, as medidas de confinamento e distanciamento social implantados como defensa contra os contaxios revelou a importancia dalgunhas tecnoloxías xa existentes que cobraron aínda máis relevancia. O comercio electrónico, a robótica asistencial, o teletraballo ou a monitoraxe en tempo real da saúde son áreas que, segundo os expertos, estenderanse aínda máis nas sociedades avanzadas. Porque a realidade é que o mundo vese doutra maneira dende o prisma da innovación. Coa actividade económica en barbeito e unhas preocupantes previsións de desemprego, a tecnoloxía e o emprendemento converteuse nunha táboa de salvación para moitas empresas cun obxectivo claro: reactivar a economía nesta mal chamada «nova normalidade». Son moitos exemplos de que como unha chamada á transformación dixital a tempo fose un amortiguador á crise santaria. Como os 740 millóns de euros non gañados ao mes que, sorprendentemente, vense evaporados a unha das cadeas de roupa máis rompedoras dos últimos anos, Primark. Sen tenda online, a multinacional viu pasar de perfil, sen apenas marxe de manobra, un fructuoso negocio que durante a pandemia de coronavirus Covid-19 revelouse como indispensable, o comercio electrónico.
Desde supermercados ata lonxas de peixe tiveron que acelerar os seus plans dixitais con urxencia e con premeditación. Porque se houbo algunha luz neste túnel, algunha lección que aprender ademais de tentar ser mellores persoas, é a necesidade de transformación dixital dos procesos industriais. Os expertos cren que, a pesar da desgraza socioeconómica á que se viu sometido medio mundo, a crise sanitaria ha servido de «catalizador» para acelerar solucións tecnolóxicas xa existentes pero que apuntan á súa consolidación no futuro. O mundo post Covid-19 é posible que teña moito que ver co aprendido nestes meses. Novas oportunidades para profundar na dixitalización.
O teletraballo impondrase.
O teletraballo, sen ir máis lonxe, revelouse como unha das fórmulas produtivas máis incipientes e necesarias para mellorar os procesos nas empresas. A gran maioría non contaban con proxectos de traballo en remoto. Tívose que improvisar, moitas veces á conta de poñer en risco a seguridade informática. A idea é que, tras este curioso ensaio mundial, o máis probable, aseguran expertos consultados por este diario, é que se desenvolva aínda máis. As súas vantaxes son obvias: mellor aproveitamento de recursos como o tempo, aforro de custos, maior produtividade e, ademais, unha sorte de alfombra para a conciliación familiar. O máis seguro é que se abra a porta para sempre no tecido empresarial español despois da experiencia pero deberanse desenvolver plans concretos. «Moitos empregados xa nos dixeron que non queren volver á oficina», recalca en conversación telefónica con ABC Agustín Rodríguez,director xeral de PfsGroup, empresa tecnolóxica, que nun escenario previo asegura que o 60% dos seus traballadores teletraballabanalgún día á semana; agora, prevese que se estenda a máis de media semana. Pero, para iso, é necesario que as empresas deixen de lado o presentismo laboral e céntrense máis en alcanzar obxectivos e completar proxectos. «É unha tendencia que xa existía, porque teletraballar achega unhas vantaxes positivas para os empregados e empresas. Xa se visibilizada antes», insiste. «Non é que fixésemos un cambio. A tendencia xa existía e isto [pola pandemia] veu a acelerala, pero é necesario unha transformación eficiente. Estabamos obsesionados coa dixitalización, pero a diferenza é que estabamos obsesionados coa “obesidade dixital”, con encher de aparellos electrónicos e servizos sen unha misión clara», lamenta. Na mesma liña sitúase *Álex das Heras, Head of Brand & Communications de Welcome to the Jungle, quen en declaracións a ABC sostén: «Nos últimos anos o teletraballo era xa unha tendencia en alza, especialmente en certos sectores e postos, como aqueles relacionados coa tecnoloxía, onde este tipo de modalidade é fundamental para atraer ao mellor talento. Pero o teletraballo forzado como consecuencia do confinamento provocou que moitas empresas víronse na obrigación de reaccionar rápido para tentar ofrecer, por primeira vez, o cadro propicio para o traballo en remoto».
A ciberseguridade cobrará mais peso
Para José da Cruz, director de tecnoloxía da firma de seguridade Trend Micro, o teletraballo chegou para quedar foi un «habilitador» para que as empresas conciencíense de que, por exemplo, «é viable e funciona moi ben». «Desde o punto de vista de seguidad, calquera adopción de tecnoloxía sempre vai conlevar riscos. A seguridade sempre, por desgraza, queda atrás prevalecendo o rendemento», apunta en conversación telefónica con este diario. «Co teletraballo atopámonos que non tiñan xa un proxecto víronse forzados a facelo. Tiveron que adoptar medidas de urxencia e non implementaron medidas de seguridade», valora.
A consolidación da venta online
O comercio electrónico tamén foi un dos grandes beneficiados da pandemia. #Ante a imposibilidade de adquirir produtos en tendas físicas, numerosas empresas viron florecer as súas vendas a través de internet. Aquelas que non contaban cunha tenda online propia tiveron que creala con urxencia. Outros, como Mercadona, víronse obrigados a mellorar a experiencia de usuario e ampliar territorios tras o seu ensaio en Valencia. O confinamento disparou as vendas online. Segundo a consultora Kantar, as compras online de gran consumo alcanzaron o seu máximo histórico na terceira semana de confinamento pola crise do coronavirus. A pesar das dificultades da canle online para responder á crecente demanda dos consumidores, o « ecommerce» seguiu gañando cota de mercado e roza xa os tres puntos. Os produtos que maioritariamente se están comprando mediante esta canle son a alimentación seca, a bebida e a droguería. Ademais, o futuro, como se viu con maior claridade nestes meses, é a omnicanalidad. É dicir, empregar canles físicas e dixitais para a distribución dos produtos e servizos comercializados. Aínda que as tendas online adoitan estar, aparentemente, máis orientadas ás grandes compañías, pemes de todos os sectores déronse conta da importancia para xerar novos ingresos. Creada unha tenda, non hai volta atrás. Mesmo en tempos post- Covid, aquelas empresas que mellorasen as súas estratexias online reforzaranas. Mesmo negocios tan tradicionais como a venda de peixe fresco mantívose grazas a internet: disparouse máis dun 600% na Lonxa de Almería, onde se fan 80 pedidos ao día. Sen dúbida, será unha tendencia á alza que quedará na sociedade.
A chegada de novos robots asistenciales
A robotización dos procesos industriais e a robótica asistencial é un campo cuxo interese aumentouexponencialmente nos últimos anos para eliminar tarefas repetitivas e solucionar a viabilidade dalgúns traballos. En países como China, foco orixinal do coronavirus, víronse máquinas de comportamento autónomos que permitiron levar a persoas infectadas desde material médico para manter o distanciamento social a produtos alimenticios. «A robotización ten unha presenza crecente nunha contorna constante de mellora da medicina tras a crise xerada polo covid-19. Desde os exoesqueletos de axuda para a terceira idade ou a fisioterapia, pasando polos que axudan como celadores con intelixencia artificial para dar soporte como coidadores en casos de Alzhéimer, robots conversacionales para pacientes con enfermidades mentais, ou, como vimos, robots que multiplicaron por 4 a capacidade para realizar test de PCR en laboratorio, ábrese un amplo escenario. O futuro do máis aló son os nanobots para nanocirugías a nivel celular ou mesmo menor, pero conformémonos polo momento no que se pode aplicar doutros sectores na sanidade», valora a este diario Frederic Llordachs, socio e cofundador de Doctoralia. Estraños momentos, novas ideas. O Exército español atopoulle un novo uso ao seu robot no «Proxecto Atila»: agora, en lugar de servir de máquina para labores de manipulación de explosivos, axustáronlle luces ultravioletas ( UV- C) e lámpadas germicidas para desinfectar contornas próximas. Moitos casos onde se lle deu a volta á tortilla e que, seguramente, queden como ferramentas de traballo nos tempos post- Covid. Outro exemplo atópase nun robot móbil de desinfecció, ZenZoe, que de igual maneira utiliza a luz ultravioleta para eliminar patógenostanto no aire como en superficies e obxectos. Desenvolto pola empresa española Asti Mobile Robotics e BoosTechnical Lighting, o robot, que pode moverse polas instalacións que se desexa desinfectar, logra unha redución da carga vírica e bacteriana de ata o 99,99%. «Trátase dun achegamento proactivo a un problema de infección e propagación do virus, a implicación directa de todos os niveis de ambas as organizacións e un espírito dinámico, innovador e aberto, deu como resultado un produto que demostrou, que desinfecta, cunha maior eficacia, velocidade e eficiencia que ningún outro, e que actúa de maneira letal sobre calquera dos patógenos obxecto de preocupación actualmente», apunta nun comunicado Alfonso Vázquez de Prada, director xeral de Boos Technical Lighting.
Novas ferramentas de monitorización
A traxedia do 11- S derivou nunha maior vixilancia e endurecemento dos controis de acceso a recintos multitudinarios e servizos de transporte. O coronavirus dará inicio a outra era de control. Moitos países viron na tecnoloxía e nas aplicacións móbiles un aliado necesario para conter a pandemia. Apple e Google, pola súa banda, chegaron a un acordo de colaboración sen precedentes co obxectivo de desenvolver unha ferramenta con ese fin. O seu funcionamento é bastante simple. Grazas ao emprego do Bluetooth, pode alertar aos usuarios que entrasen en contacto cunha persoa infectada por Covid-19. Autoridades sanitarias e países como Francia, Alemaña ou España tamén están a traballar nas súas propias ferramentas. Con todo, a negativa de Apple e Google a facer cambios nos protocolos de privacidade para permitir acceso á xeolocalización supuxo un obstáculo para a súa creación. E xurdiron voces críticas que chamaron a atención sobre os riscos de que este tipo de aplicacións, que permiten ao estado acceder a un fluxo maior de información do cidadán. «Ten que haber equilibrio entre privacidade e seguridade. Nunha situación moi grave, como a actual, entendo que os gobernos queiran monitorar estes datos. Úsanos para facer un seguimento dos teus movementos para saber se estás en contacto con xente contaxiada. Con todo, cando termine todo isto, preocúpame que resulte difícil que os gobernos renuncien a eses poderes», explicaba a ABC fai algo máis dunha semana o conselleiro delegado da empresa de ciberseguridad Kaspersky, EugeneKaspersky.
Impulso a saude portátil e a telemedicina
O que está claro é que a saúde portátil tamén será outra das tendencias máis fortes no futuro. Ferramentas e aparellos electrónicos capaces de monitorar o benestar de cada persoa que se estenderán, aínda máis, entre a poboación. Hai prototipos mesmo de reloxos intelixentes que permiten facer análises de sangue. O AppleWatch inclúe na súa versión máis actual un sensor para realizar electrocardiogramas e compartilo co seu cardiólogo remotamente. O seu pulsómetro é moi preciso, permitindo mesmo analizar a tensión das persoas. De feito, está preparado para que en caso de caída fortuíta mande un aviso a contactos elixidos e realice unha chamada a emerxencias.
Outros modelos de marcas como Garmin ou Honra experimentaron con pulsioxímetros, que permiten monitorar o nivel de osíxeno en sangue. Aparellos que estaban ata o de agora destinados a uso médico. É posible que aumente a demanda tras observar na pandemia da necesidade dun maior control da saúde. Tamén hai interese na teleasistencia a través de ferramentas dixitais. Cada vez máis profesionais da saúde (en España a cifra rolda o 60% e en países como Brasil, o 90%, segundo este estudo) xa están a usar ferramentas como WhatsApp para comunicarse con pacientes e con outros profesionais sobre temas de saúde. Os investigadores de MedioQuo téñeno claro: a telemedicina proporciona «niveis adecuados» de atención e «identifica a aqueles que necesitan tratamento ou apoio adicional», xa que se calcula que o 75% das visitas físicas son innecesarias. No tratamento con pacientes, a súa principal vantaxe é a de asegurar a continuidade dos coidados no fogar; nunha situación normal, o paciente que sae da consulta do médico pérdese «», e non se volve a activar ata que o profesional requírao. Sen dúbida, novas canles de atención primaria xurdirán.
